« بويطى به من نوشت خويشتن‌دارى كن و بر آزار زورگويان بشكيب چه من از شافعى اين شعر را خواندن شنيدم : اهين لهم نفسى لكى يكرمونها * و لن يكرم النفس الذى لا يهينها » . و متوفّى 201 در زندان واثق بدان منسوب است . بويه : اين لفظ را عربان با ضمّ باى ابجد و فتح واو و سكون يا و در آخر ها ضبط كرده‌اند و خوانند و اين كار از جهت تصرّفى است كه در همهء الفاظ بيگانه كنند امّا در فارسى با ضمّ باى ابجد و سكون واو و فتح يا است بر وزن مويه و آن نام ابو شجاع بويهء ديلمى است پدر على و حسن و احمد كه هر سه تن از مؤسّسان دولت آل بويه‌اند « 1 » و على از خليفهء عبّاسى ، عماد الدوله لقب گرفت و حسن ركن الدوله و احمد ، معزّ الدوله و اين دودمان در عراقين و فارس يك‌صد و بيست و هفت سال سلطنت كرده‌اند و مقتدرترين شاهان اين دودمان عضد الدوله پسر ركن الدوله بود كه تا بغداد تاختن برد و بر عزل و نصب خليفه توانا بود و هفده تن از آن دودمان به استقلال سلطنت كردند و نامهايشان اين است : 1 - عماد الدوله علىّ بن بويه . 2 - ركن الدوله حسن بن بويه . 3 - معزّ الدوله احمد بن بويه . 4 - عضد الدولة بن ركن الدوله . 5 - مؤيّد الدولة ابن ركن الدوله . 6 - فخر الدولة بن ركن الدوله . 7 - شرف الدوله ابو الفوارس بن عضد الدوله . 8 - صمصام الدولة بن عضد الدوله . 9 - بهاء الدوله ابو نصر بن عضد الدوله . 10 - مجد الدولة بن فخر الدوله . 11 - سلطان الدولة بن بهاء الدوله . 12 - مشرف الدولة بن بهاء الدوله . 13 - ابو كاليجار بن سلطان الدوله . 14 - جلال الدولة بن بهاء الدوله . 15 - قوام الدوله ابو الفوارس بن بهاء الدوله . 16 - خسرو فيروز بن ابى كاليجار . 17 - ابو منصور فولاد ستون بن ابى كاليجار . و اين سلسله تا سال 447 سلطنت كردند و به دست سلجوقيان منقرض گرديدند و سه تن از دانشمندان با نام ، وزيران اين دودمان بودند ابو الفضل بن عميد قمّى وزير ركن الدوله بود و صاحب بن عباد وزير مؤيّد الدوله و فخر الدوله و ابو على سينا وزير شمس الدولة بن فخر الدوله كه در همدان حكومت داشت . بويهى : با ضبط عربى آن در زبان عرب و فارسى آن در زبان فارسى منسوب است به آل بويه . و بويهى لقب شيخ ناصر ابن ابراهيم بويهى احسائى است از شاگردان شيخ ظهير الدّين عاملى و خود از اعلام فقهاى اماميّه است و در جبل عامل زيستن گرفت و از آثار او حواشى بسيار بر كتب فقهيّه است ، از جمله : بر كتاب قواعد علّامه و در سال 853 درگذشت .

--> ( 1 ) - آل بويه : خانواده‌اى ايرانى نژادند و دولت آل بويه را سه برادر كه فرزندان ماهىگيرى موسوم به بويه از اهل گيلان بودند تشكيل دادند و به مناسبت ديلمى بودن آنان به « ديالمه » خوانده شدند . انقراض اين سلسله به دست آل كاكويه و غزنويان و سلجوقيان انجام شد و آنان را « بديهيون » نيز مىنامند . ابو اسحاق ابراهيم هلالى صابى متوفّى 386 تاريخى از اين دودمان به نام « تاجى » نگاشته و نيز جمال الدّين علىّ بن يوسف قفطى وزير ، تاريخى ديگر در شرح حال آنان تأليف كرده است ( لغتنامه / دهخدا : 2 / 156 ؛ فرهنگ فارسى / معين : 5 / 50 ) .